• امروز : چهارشنبه - ۲۳ خرداد - ۱۴۰۳

آخرین خبرها

بررسی مسیر پیش‌روی شش کاندیدای نهایی درانتخابات ریاست‌جمهوری ارتفاعات شهرستان لالی درمحاصره آتش/اعزام نیروهای استانی برای کنترل آتش درمنطقه هارکله و گریوه طولانی‌ترین پل معلق دو طرفه جهان بازگشایی شد آغاز برداشت هندوانه در شهرستان لالی/برداشت ۲۰۰۰ تن از ۳۵ هکتار زمین کشاورزی برای ریاست جمهوری کسی را انتخاب کنیم که کلید حل مشکلات کشور را در خارج نمی بیند با کسانی که مرتکب فساد در شهرستان شده اند به شدیدترین وجه برخورد می شود / حاشیه های غیر اخلاقی در شان مجلس نیست داستان کوتاه / بهترین کتاب آتش سوزی در مزارع کشاورزی لالی/یک دستگاه کمباین در آتش سوخت + فیلم و عکس عزاداری به سبک عشایر بختیاری برای رئیس جمهور شهید در روستای ایرانشهر لالی + فیلم موافقت مدیر کل منابع طبیعی استان برای مسیر شکافی مسیر باباروزبهان به احمد فداله مراسم گرامیداشت شهدای خدمت در لالی برگزار شد/یک خیابان اصلی به نام رئیس جمهور شهید نامگذاری می شود + تصاویر آیت‌الله رئیسی رئیس جمهور ایران در اثر سانحه هوایی به شهادت رسید/((رهبر انقلاب)) : رئیسی عزیز خستگی نمی‌شناخت معطلی خسارت بار کشاورزان و رانندگان در لالی برای تحویل محصولات کشاورزی/معضلی که هر سال تکرار می شود فلسفه ی مرگ و مرگ اندیشی در اندیشه ی خیام نیشابوری عملکرد علیرضا ورناصری در دوره چهار ساله در مجلس شورای اسلامی برای شهرستان لالی مجلس به جای وضع قوانین غیر ضرور مشکلات جوانان را حل کند یا جلوی فساد را بگیرد استقبال مردم از خادمان حرم رضوی در لالی/دیدارهای مختلف با دانش آموزان بیماران و خانواده شهدا + عکس مناظر شهری زیبا و پست مدرن در کره‌ شمالی رعد و برق ، مزارع کشاورزی در لالی را به آتش کشید/کنترل آتش سوزی توسط مردم آثار زیبای هنری نقاشی البرز نوبخت گام بزرگ بیمه البرز و هلدینگ صبا انرژی برای توسعه مسجدسلیمان ، لالی و اندیکا مراسم پاسداشت شهید راه سلامت دکتر عبدالحسین مرتضایی فر در لالی برگزار شد + عکس سیره ائمه و بزرگان تکریم بقاع متبرکه است/مطالبات واقعی زنان در جامعه مطرح نمی شود رقم های عجیب در بودجه‌ سالیانه/فربه کردن نهادهایی که نه خروجی کار آن ها مشخص است و نه عملکردشان تلف شدن ۳۰ راس گوسفند در پی بارش‌های سیل آسای اخیر در بخش حتی شهرستان لالی خانواده نوجوان مرگ مغزی در شهرستان لالی با اهدای اعضای حیاتی فرزند خود به ۳ نفر زندگی دوباره بخشیدند دشمنان ما وحشی تر از قبل شده اند زیرا تبلیغاتشان دیگر روی مردم ما اثرگذار نیست فصل کوچ است و دلم چای چاله می خواهد دشت شیمبار جلوه ای از بهشت در خوزستان فینالیست شدن نونهالان فولاد خوزستان با مربیگری فرشاد حاجی پور در مسابقات کشوری آغاز برداشت محصولات زراعی در لالی/ در بیش از ۱۷ هزار هکتار محصول زراعی برداشت خواهد شد + عکس بازاری وحشی‌تر از بازارمسکن نیست / دست‌های آلوده بانک‌ها در گرانی‌های نجومی مسکن شاهکار طراح ایرانی در نمایشگاه خودرو پکن دو کشته در حادثه واژگونی مینی‌بوس در باغملک مرحله اول کنکور سراسری برگزار شد / رقابت ۸۳۵ داوطلب در اولین گام کنکور ۱۴۰۳ اجرای طرح ملی زراعت چوب با مشارکت بنیاد برکت در لالی شورای شهر در این سه سال برای مردم چه کرده است؟هیچ / جاده پاشنه زاگرس تنها در حد حرف مانده است واقعیت علمی دربارۀ «مثلث برمودا» چیست؟ قدیمی ترین سالن آمفی تئاتر کشور محل برگزاری نمایشگاه تجهیزات قدیمی سینما شد بادام سامان،محصولی که شهرت جهانی دارد مواظب کدخداهای چینی باشیم به بهانه روز سعدی / مگسی کجا تواند … بیش از ۲۶.۶ میلیون نفر از جاذبه‌های گردشگری استان خوزستان بازدیدکردند/دزفول،شوشتر واندیکا پربازدید ترین شهرها در نوروز ۱۴۰۳ شدند پیام مهمی که ایران مخابره کرد! آقای وزیر کشور برای رهبری هزینه نتراشید دشت لاله‌های واژگون کوهرنگ شناورشدن واژ‌ه‌های زبان و رابطۀ آن با دموکراسی و استبداد پایان مسابقات فوتبال جام دهیاری های شهرستان لالی با قهرمانی تیم فوتبال تراز + عکس از کارکنان آزمایشگاه بیمارستان امید لالی تقدیر شد اگر خطایی از اسرائیل سر بزند عملیات بعدی ما بزرگتر خواهد بود/به خط و زبان فارسی باید بیشتر توجه کنیم

شگفتی‌های «آمازون»؛ ناشناخته‌ترین سرزمین وحشی زمین

  • 05 مرداد 1402 - 16:36
شگفتی‌های «آمازون»؛ ناشناخته‌ترین سرزمین وحشی زمین
جنگل بارانی آمازون بزرگترین جنگل بارانی استوایی باقی‌مانده در جهان است که در زیر چتر عظیم سبزرنگش بسیاری از رازهای شگفت‌انگیز سیارۀ ما را پنهان کرده است.

جنگل بارانی آمازون بزرگترین جنگل بارانی استوایی باقی‌مانده در جهان است، بیشترین تنوع زیستی را دارد، از هر ده گونه‌ی شناخته‌شده یک گونه در اینجا یافت می‌شود که بسیاری از آن‌ها در خطر انقراض هستند و هیچ جای دیگری یافت نمی‌شوند. این جنگل بزرگ و زیباست و از اهمیت حیاتی برخوردار است، به ویژه به دلیل مقادیر زیاد کربنی که دارد و روی الگوهای بارندگی در سرتاسر آمریکای جنوبی و بر اقلیم سراسر سیاره اثر می‌گذارد. 

به گزارش فرادید، در ۴۰ سال گذشته، حدود یک پنجم جنگل‌های بارانی قطع یا سوزانده شدند تا برای گاوداری‌ها و سایر فعالیت‌ها راه‌سازی شود. اکنون دانشمندان بیم آن را دارند که این جنگل در آستانه‌ی آسیب جبران‌ناپذیر باشد. جنگل بارانی آمازون ۵.۵ میلیون کیلومتر مربع از آمریکای جنوبی را پوشش می‌دهد.  ما باید همین حالا اقدام کنیم تا یکی از آخرین عجایب واقعی جهان را نجات دهیم. 

Untitled 1

جنگل بارانی آمازون که ۹ کشور از جمله برزیل، پرو و کلمبیا را در برمی‌گیرد، ۵.۵ میلیون کیلومتر مربع را اشغال می‌کند. کمتر از نیمی از این منطقه حفاظت‌شده است. رودخانه آمازون که از میان آن می‌گذرد، بیش از ۶۵۰۰ کیلومتر جریان دارد. این دومین رودخانه طولانی جهان پس از نیل است و عامل حدود ۱۵ درصد از کل برون‌ریزی رودخانه‌های سیاره به اقیانوس‌ها است. 

چه کسی در جنگل بارانی آمازون زندگی می‌کند؟ 

مردم دست‌کم ۱۰ هزار سال است که در آمازون زندگی می‌کنند. ساکنان باستانی درختان بومی مانند آجیل برزیل، نخل ماریپا و درخت کاکائو کشت می‌کردند و به مرور زمان این روال بر آرایش این جنگل بارانی اثر گذاشت. برای نمونه، بخش جنوب غربی از این گونه‌ها غنی است. 

اواخر قرن پانزدهم وقتی نخستین اروپاییان وارد آمریکای جنوبی شدند، حدود ۶.۸ میلیون بومی در آنجا زندگی می‌کردند. استعمارگران حامل بیماری‌های عفونی مانند مالاریا و آنفولانزا بودند که باعث مرگ میلیون‌ها آمازونی شد. هزاران آمازونی دیگر نیز برده یا آواره شدند.

cacique_raoni_of_kayapo_tribe_delivers_a_speech_in_xingu_indigenous_parkx_brazilx_jan__17x_2020_.jpg_1718483346

رهبر بومی؛ کاسیکه رائونی متوکتیره از قبیله کایاپو، در روستای پیاراکو، نزدیک سائو خوزه دو زینگو، ایالت ماتو گروسو، برزیل، شاهد اجرای رقص‌های تشریفاتی قبایل مختلف است که برای او اجرا می‌شود. 

امروزه حدود ۳۰ میلیون نفر در منطقه‌ی آمازون زندگی می‌کنند که ۲.۷ میلیون نفر آن‌ها بومی و بیش از ۳۵۰ گروه از قومیت‌های مختلف هستند. بیشتر آن‌ها در مناطق حفاظت‌شده‌ی بومی به نام «رِسگوآردو» زندگی می‌کنند که سبک زندگی‌شان ترکیبی از عناصر سنتی و غربی است. با این حال، حدود ۶۰ قبیله در انزوای خودخواسته زندگی می‌کنند و تا حد زیادی به روش‌های آزموده‌شده‌ی اجداد خود پایبند مانده‌اند. 

چقدر تنوع زیستی در آمازون وجود دارد؟ 

آمازون دست‌کم ۱۰ درصد از تنوع زیستی شناخته‌شده جهان را در خود جای داده است. از مرغ مگس‌خوار گرفته تا گندمرغ، بیش از ۱۰۰۰ گونه مختلف پرنده، بیش از ۵۰۰ گونه خزنده‌ی مختلف از جمله کایمان سیاه و آناکوندای سبز و بیش از ۴۰۰ گونه دوزیست از جمله وزغ غول‌پیکر نیشکر و قورباغه سمی در آمازون وجود دارد. 

Untitled 3

قورباغه سمی طلایی (قورباغه دارت طلایی) در جنگل آمازون زندگی می‌کند و سمی‌ترین قورباغه‌ی جهان است. این قورباغه به دلیل تخریب زیستگاه در محدوده طبیعی محدود خود در معرض خطر قرار گرفته است. 

این منطقه پناهگاه بیش از ۳۰۰ گونه پستاندار از جمله سمورهای غول‌پیکر، پلنگ راه‌راه آمریکایی و تنبل است. همچنین یکی از آخرین پناهگاه‌های جگوارها و دلفین‌های صورتی رودخانه است. رودخانه آمازون دارای حدود ۳۰۰۰ گونه ماهی آب شیرین است که بیشتر از هر سیستم رودخانه‌ای دیگر است. از هر پنج گونه ماهی یکی اینجا زندگی می‌کند. 

تخمین زده می‌شود حدود ۲.۵ میلیون گونه حشره در آمازون باشد.گاهی فقط روی یک درخت در جنگل آمازون، انواع مورچه‌ها بیش از انواع مورچه در برخی کشورهاست. زندگی گیاهی را از قلم نیندازیم. جنگل بارانی آمازون دارای حدود ۸۰ هزار گونه گیاهی از جمله ۳۹۰ میلیارد درخت از حدود ۱۶۰۰۰ گونه است. 

Untitled 4

این قورباغه‌ی درختی دارای پوستی شفاف بر روی شکم خود است که سبب می‌شود اندام‌های داخلی آن از زیر به خوبی قابل‌رویت باشند. پوست جاهای دیگر آن سبز کم‌رنگ است، بنابراین می‌تواند خودش را میان شاخ و برگ‌ها استتار کند. 

آمازون چندساله است؟ 

هیچکس به طور حتم نمی‌داند. برخی فکر می‌کنند جنگل‌های بارانی آمازون در دوران ائوسن، حدود ۵۵ میلیون سال پیش، پس از کاهش دما و گسترش اقیانوس اطلس به اندازه‌ای که منطقه را گرم و مرطوب کند، شروع به شکل‌گیری کردند. 

برخی کارشناسان فکر می‌کنند که این اتفاق بعدتر رخ داد یعنی حدود ۱۵ میلیون سال پیش پس از برخورد صفحات تکتونیکی آمریکای جنوبی و نازکا به هم و تشکیل آند و ایجاد یک دریاچه آب شیرین عظیم که حوضه آمازون را پوشاند. چندین دوره یخبندان بعد، آب شروع به جریان یافتن از آند به اقیانوس کرد. رودخانه آمازون متولد شد. رسوبات کوه‌ها به حوضه آمازون ریخته و خاک مورد نیاز برای رشد جنگل بارانی را فراهم کردند. 

Untitled 5

سن جنگل بارانی آمازون در بین کارشناسان موضوع بحث است. 

کسانی هم هستند که فکر می‌کنند زمان شکل‌گیری این جنگل بارانی از این هم تازه‌تر است. یک مطالعه نشان می‌دهد که تا یک پنجم حوضه آمازون می‌توانست علفزار باشد تا این که بر اثر تغییرات طبیعی، آب و هوای آن حدود ۲۰۰۰ سال پیش مرطوب‌تر و سبب رشد درختان بیشتری شد. 

چرا آمازون اینقدر مهم است؟ 

هر گونه‌ای که در آمازون زندگی می‌کند مهم است، نه فقط به خودی خود، بلکه به دلیل نقش مهمی که در اکوسیستم گسترده‌تر ایفا می‌کند. شکارچیان، لاشخورها، پخش‌کنندگان بذر، تجزیه‌کننده‌ها و گرده‌افشان‌ها از جمله‌ی این گونه‌های مهم هستند که منابعی حیاتی برای مردم بومی آمازون به شمار می‌آیند و همچنین مخزنی از راه‌حل‌های بالقوه برای مشکلات جهانی هستند. کشف مهارکننده‌های ACE که امروزه به طور معمول برای درمان فشار خون بالا از آن‌ها استفاده می‌شود، با الهام از افعی سمی برزیلی انجام شد. 

در همین حال، مورچه‌های برگ‌بُر که برگ‌ها را جمع‌آوری می‌کنند تا قارچ‌هایی را بارور کنند که لاروهایشان از آن‌ها تغذیه می‌کنند، از شاخ و برگ‌های غنی از قارچ‌کش‌های طبیعی اجتناب می‌کنند. مطالعه آن‌ها می‌تواند به ما در کشف ترکیبات ضدقارچی جدید کمک کند. 

Untitled 6

جنگل بارانی آمازون را گاهی «ریه‌های زمین» می‌نامند، چون دی‌اکسید کربن را تنفس می‌کند و اکسیژن را در مقیاس عظیم «بازدم» می‌کند. 

بخار آب آزاد شده از جنگل، جریان‌های عظیمی را در آسمان ایجاد می‌کند که بر سیستم‌های آب و هوایی دور و نزدیک اثر می‌گذارد. بیش از ۵۰ درصد بارندگی آمازون از خود جنگل است، اما باران را تا جنوب آرژانتین نیز می‌رساند، جایی که کشاورزی به آن احتیاج دارد. 

با این حال، تصویر بزرگتر روی توانایی جنگل بارانی برای ذخیره‌ی کربن متمرکز است. جنگل بارانی آمازون را گاهی «ریه‌های زمین» می‌نامند، چون دی‌اکسید کربن را «دم» و اکسیژن را در مقیاس عظیم «بازدم» می‌کند. حدود ۱۲۳ میلیارد تن کربن در جنگل‌ها و خاک‌های آمازون ذخیره می‌شود. 

اگر به بریدن درختان آمازون ادامه دهیم چه اتفاقی می‌افتد؟ 

درختان جنگل بارانی آمازون قطع می‌شوند تا برای گاوداری‌ها و مزارع سویا و سایر محصولات راه باز شود. تغییرات آب و هوایی، استخراج معادن، تولید الوار و توسعه جاده‌ها، خانه‌ها و سایر زیرساخت‌ها نیز در نابودی آن نقش دارند. 

بیش از ۱۸ درصد جنگل بارانی آمازون تاکنون تخریب شده و ۱۷ درصد دیگر رو به نزول است. با ناپدید شدن زیستگاه جانداران این جنگل، بسیاری از گونه‌ها مانند شیر طلایی تامارین و تاپیر آمریکای جنوبی به سمت انقراض سوق داده می‌شوند. 

Untitled 7

حوضه آمازون، تا همین اواخر، مقادیر زیادی از انتشار کربن را جذب می‌کرد، اما مطالعات نشان می‌دهد جنگل بارانی آمازون به سمت نقطه‌ای در حال حرکت است که در آن خشک شده و به ساوانا تبدیل می‌شود. 

قطع و سوزاندن، درختان جذب‌کننده‌ی دی اکسید کربن را از بین می‌برد و کربن ذخیره‌شده‌ی آن‌ها را دوباره در جو آزاد می‌کند. 

نابودی جنگل بارانی آمازون به تغییرات آب و هوایی دامن می‌زند و حالا دانشمندان نگران نزدیک شدن آن به نقطه اوج هستند که در آن صورت آمازون دیگر قادر به تولید بارندگی و حمایت از اکوسیستم‌های خود نخواهد بود. بخش‌هایی از جنگل بارانی ممکن است به دشت خشک و مستعد آتش تبدیل شوند. با کم شدن تعداد درختان، توانایی جذب کربن در این نقطه از زمین بیشتر فرسایش می‌یابد و پیامدهای منفی برای تغییرات آب و هوایی خواهد داشت. 

چه مقدار از آمازون هنوز کاوش نشده است؟ 

پیاده‌روی در جنگل بارانی انبوه و دست نخورده‌ی آمازون آسان نیست، بنابراین بخش‌هایی از آن ناشناخته باقی مانده‌اند. هیچ کس دقیقاً نمی‌داند مقیاس ناشناخته‌های آمازون چقدر است، اما فناوری به محققان کمک می‌کند این مناطق صعب‌العبور را مطالعه کنند. 

دانشمندان یک دستگاه سنجش از راه دور را بر فراز بخشی از آمازون بولیوی به پرواز درآوردند و از لیزر برای نقشه‌برداری از زمین استفاده کردند. تصاویری که سال گذشته منتشر شد، حضور دو سکونتگاه باستانی را نشان میداد که با اهرام مخروطی، ساختمان‌های خاکی و تراس‌های مصنوعی کامل شده‌ و توسط شبکه‌ای از راهروهای مرتفع احاطه شده‌ بودند (تصویر زیر). مردم احتمالاً در نواحی اطراف تراس زندگی می‌کردند و برای رفت و آمد از گذرگاه‌ها استفاده می‌کردند. آب انبارها و کانال‌هایی هم شناسایی شدند. 

Untitled 8

دو سکونتگاه باستانی در اعماق جنگل آمازون کشف شده است. 

وجود این سایت در تناقض با روایت‌هایی است که می‌گویند قبل از ورود اروپاییان، آمازون یک سرزمین وحشی بکر بود که جمعیت‌های بومی آن را تغییر نداده بودند. 

در عوض، اکنون تصور می‌شود این سرزمین توسط فرهنگ کاسارابه که بین سال‌های ۵۰۰ تا ۱۴۰۰ پس از میلاد اینجا زندگی می‌کردند، تغییر یافته است. این یک دلیل دیگر برای مطالعه و حفظ آمازون است. اکنون دانشمندان تصور می‌کنند بسیاری از شهرهای گمشده دیگر نیز در آمازون در انتظار کشف شدن هستند. 

آیا می‌توان جنگل‌های آمازون را دوباره رشد داد؟ 

در وهله اول بهتر است درختان این جنگل را قطع نکنیم، اما با گذشت زمان، جنگل‌های بارانی استوایی گاهی‌اوقات می‌توانند احیا شوند. طبق مطالعه‌ای که روی جنگل‌های بارانی سه قاره انجام شد، خاک حدود ۱۰ سال، تنوع زیستی گیاهی و جانوری حدود ۶۰ سال و زیست توده کلی حدود ۱۲۰ سال طول می‌کشد تا وضعیت اولیه خود را به دست آوردند. 

این امر تا حد زیادی به دلیل پدیده‌ای به نام «جانشینی ثانویه» است. اگر برخی از جنگل‌های استوایی را به حال خودشان رها کنید در عرض ۲۰ سال می‌توانند به حدود سه چهارم وضعیت رشد قدیمی خود دست یابند. 

این رویکرد بهتر از کاشت درختان جدید است. باززایی طبیعی از نظر تنوع زیستی، بازیابی مواد مغذی و کاهش تغییرات آب و هوایی از کاشت بهتر است. با این حال، این تنها در صورتی امکان‌پذیر است که گیاهان و جانوران کافی وجود داشته باشند تا زمینه‌ساز این تغییرات شوند.

  • منبع : فرادید

نظرات

مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : ۰